Co się dzieje z ciałem zmarłego przed pogrzebem?

Gdy umiera człowiek, oczywiste jest, że trzeba go odpowiednio i z szacunkiem pochować. Często jednak od chwili śmierci do dnia pogrzebu mija kilka czy nawet kilkanaście dni. Wiele zależy od tego, gdzie i z jakiej przyczyny nastąpił zgon. Co się dzieje z ciałem zmarłego w tym właśnie czasie?

Przewóz do chłodni

Zgodnie z wytycznymi Głównego Inspektoratu Sanitarnego ciało zmarłego powinno zostać jak najszybciej umieszczone w miejscu chłodnym i zabezpieczone przed możliwością uszkodzenia. Dlatego obecnie odstępuje się od zwyczaju przygotowywania ciała do pochówku w domu zmarłej osoby. Niezależnie od tego, czy do śmierci dojdzie w domu czy w szpitalu, za każdym razem ciało transportowane jest do chłodni bądź prosektorium przez zakład pogrzebowy. W przypadku, gdy ciało znajduje się poza granicami kraju, zakład pogrzebowy po załatwieniu przez rodzinę zmarłego wszelkich koniecznych pozwoleń transportuje je do Polski specjalnie do tego przeznaczonym pojazdem.

Przygotowanie do pochówku

Gdy ciało zmarłego jest już zabezpieczone w chłodni, a data pogrzebu jest ustalona, rozpoczyna się proces przygotowania ciała do pochówku. Na czym to polega? Wiele zależy od stanu, w jakim znajduje się ciało po śmierci, ale także od oczekiwań rodziny. Jeśli pogrzeb będzie miał formę tradycyjnego pochówku w trumnie, pracownicy zakładu pogrzebowego dokładają wszelkich starań, by w możliwie jak największym stopniu przywrócić ciało zmarłej osoby do jej wyglądu za życia. Dzięki temu bliscy mogą ostatni raz spojrzeć na ukochaną osobę w taki sposób, w jaki ją pamiętają. Najczęściej takie procesy kosmetyczne obejmują dezynfekcję, umycie, ogolenie czy obcięcie paznokci, a także wykonanie naturalnego makijażu i fryzury. Zdarza się jednak, że ciało uszkodzone jest w większym stopniu bądź widoczne są na nim ślady choroby. Wówczas specjaliści z zakresu tanatokosmetyki starają się odtworzyć uszkodzone bądź utracone fragmenty ciała, ukryć wszelkie siniaki, rany i otarcia, by móc wystawić ciało na widok publiczny. W przypadku pogrzebu urnowego ciało poddawane jest kremacji w specjalnym piecu kremacyjnym, a następnie prochy przekładane są do urny, którą bliscy zmarłego będą mogli umieścić na cmentarzu. Wszystkie te procesy mające miejsce w okresie pomiędzy śmiercią a pogrzebem odbywają się w całkowitym poszanowaniu dla ciała osoby zmarłej oraz jej bliskich.

Ile czasu mija zwykle między śmiercią a pogrzebem?

W praktyce odstęp wynosi od dwóch do siedmiu dni, choć zdarzają się dłuższe okresy, na przykład gdy konieczne jest sprowadzenie ciała z zagranicy lub gdy bliscy potrzebują czasu, aby zjechać z różnych stron kraju. Zgodnie z polskim prawem pogrzeb nie może odbyć się wcześniej niż po dwudziestu czterech godzinach od zgonu, co daje rodzinie minimum czasu na dopełnienie formalności i ustalenie terminu z parafią lub mistrzem ceremonii.

Co dzieje się z osobistymi rzeczami zmarłego?

Drobne przedmioty, w tym biżuteria, okulary, zegarek czy dewocjonalia, są przez pracowników zakładu pogrzebowego oddzielnie zabezpieczane i przekazywane rodzinie. Ubranie do trumny zwyczajowo przygotowuje rodzina i dostarcza do zakładu razem ze zdjęciem twarzy, jeśli zmarły wymaga rekonstrukcyjnych zabiegów kosmetycznych. Bliscy mogą też zdecydować, czy w trumnie pozostawić różaniec, krzyżyk lub list pożegnalny.

Jak zakład pogrzebowy dba o godność zmarłego?

Codzienna praca w branży funeralnej opiera się na kilku zasadach, które wyznaczają jakość obsługi:

• traktowanie ciała z szacunkiem na każdym etapie, od odbioru po włożenie do trumny,
• zachowanie prywatności bliskich i nieujawnianie szczegółów osobom postronnym,
• przestrzeganie wymogów sanitarnych dotyczących chłodni i dezynfekcji,
• informowanie rodziny o kolejnych krokach bez technicznego żargonu,
• dostosowanie zabiegów kosmetycznych do oczekiwań i woli najbliższych.

Rodzina ma prawo zobaczyć ciało zmarłego przed pochówkiem, jeśli wyrazi taką wolę. W tym celu w zakładzie pogrzebowym wyznacza się termin pożegnania w sali pożegnań — najczęściej dzień przed lub w dniu ceremonii. To moment intymny, w którym najbliżsi mogą spędzić ze zmarłym kilkanaście minut w spokoju, zostawić zdjęcie, list lub osobistą pamiątkę. Decyzja zawsze należy do rodziny.